วิธีการตัด Crossover

วิธีการตัด Crossover

วิธีการตัด Crossover

วิธีการตัด Crossover

สำหรับผู้ที่สนใจในเรื่องการผลิตตู้ลำโพง เวลาเราทำตู้ลำโพงขึ้นมา เราก็มักจะสงสัยว่า ซื้อดอกลำโพงเสียงเเหลมรุ่นนี้มา จะตัดที่ความถี่เสียงเท่าไรดี จะตัดตามสเปคความถี่ที่ดอกลำโพงให้มาเลยได้ไหม? หรือยังมีปัจจัยอื่นๆอีกไหมในการตัดสินใจ จึงนำมาสู่บทความเรื่อง ”ข้อคำนึงในการเลือกจุดตัดดอกลำโพงเสียงเเหลม”

วิธีการตัด Crossover

ข้อที่1

ดอกลำโพงเสียงเเหลม กับ ดอกลำโพงเสียงต่ำ ต้องมีการตอบสนองความถี่ที่มีความเชื่อมต่อซึ่งกันเเละกัน ยกตัวอย่างดอกลำโพงเสียงต่ำตอบสนองความถี่สูงได้ดีถึง 1000Hz ดอกลำโพงเสียงเเหลมก็ต้องตอบสนองความถี่ต่ำได้ดีถึงความถี่ 1000Hz เช่นกันเป็นอย่างน้อย เพื่อไม่ให้ความถี่ใดความถี่หนึ่งเกิดการสูญหายเวลาถูกตัดเเบ่งความถี่

ข้อที่2

ความสามารถในการตอบสนองเสียงความถี่ต่ำของดอกลำโพงเสียงเเหลม สมมุติว่าถ้าดอกลำโพงเสียงเเหลมตอบสนองได้ดีที่ความถี่ 1000Hzเป็นความถี่เสียงต่ำสุด ถ้าตัดเเบ่งความถี่เสียงสูงที่ต่ำกว่า 1000Hz นอกจากจะเกิดการตอบสนองความถี่เสียงที่ไม่ดีจากลำโพงเเล้ว ยังสามารถสร้างความเสียงหายให้กับลำโพงที่เราใช้งานได้อีกด้วย ซึ่งส่วนมากแล้วผู้ผลิตอกลำโพงจะระบุการตอบสนองความถี่ของดอกลำโพงไว้ในสเปคของดอกนั้นๆ ซึ่งสามารถนำเอาค่าที่ระบุไว้มาประกอบการตัดสินใจได้เลย

ข้อที่3

การตอบสนองของมุมกระจายเสียงของปาก Horn โดยปกติแล้วตู้ลำโพงทุกรุ่นจะบอกบอกมุมกระจายเสียงมาให้ ยกตัวอย่างเช่น ลำโพงใบนี้มีมุมกระจายเสียงเเนวนอนอยู่ที่ 90องศา เเนวตั้งอยู่ที่ 50องศา ซึ่งเป็นเพียงสเปคคร่าวๆของผู้ผลิต เเต่ความเป็นจริงตู้ลำโพงขนาดต่างๆนั้น มีความสามารถในการควบคุมมุมกระจายเสียงในความถี่เสียงที่ต่ำได้ไม่เท่ากัน ซึ่งขนาดของปาก Horn มีผลต่อการควบคุมการกระจายตัวของความถี่เสียงเป็นอย่างมาก เเละเราสามารถยึดเอาความถี่เสียงต่ำที่สุดที่มุมกระจายควบคุมได้เป็นตัวเลือกในการตัดเเบ่งความถี่ หรือเลือกจุดตัดที่อาจเสียการควบคุมความถี่ไปบ้างเล็กน้อย ก็สามารถทำได้เช่นกัน

ข้อที่4

ดูเรื่องการเเทรกสอดของคลื่นเสียง ด้วยพฤติกรรมของคลื่นเสียงนั้นจะมีการแทรกสอดกัน จนทำให้เสียงที่ได้ยินนั้นดังและเบาไม่เท่ากันในบางความถี่ เเน่นอนว่าลำโพงที่ใช้ในเเต่ละงานไม่ได้มีเเต่ลำโพงเสียงเเหลม ยังมีลำโพงเสียงกลาง ลำโพงเสียงต่ำ ซึ่งการเลือกจุดตัดความถี่จะขึ้นอยู่กับระยะห่างของดอกลำโพงด้วย โดยที่จะไม่เกินความยาวคลื่นส่วนสองของจุดตัดนั้นๆ ยกตัวอย่าง ถ้าจะตัดความถี่เสียงที่ 2,000Hz โดยที่ลดการเเทรกสอดของคลื่นเสียงที่ความถี่ 2,000Hz ให้น้อยที่สุด ดอกลำโพงเสียงสูง ดอกลำโพงเสียงต่ำต้องห่างกันประมาณไม่เกิน 8.6 เซนติเมตร เป็นต้น

จากข้างต้นจะเห็นได้ว่า การเลือกดอกลำโพง ขนาดของปาก Horn และระยะของการออกเเบบติดตั้งล้วนเเล้วเเต่ส่งผลต่อการเลือกจุดตัดความถี่ด้วยกันทั้งสิ้น ซึ่งการคำนึงถึงปัจจัยเหล่านี้สามารถเป็นเเนวทางในการคิดออกเเบบตู้ลำโพง ตลอดจนการเลือกใช้งานตู้ลำโพงได้อย่างถูกต้องเเละเเม่นยำต่อไป

ดูบทความอื่นๆ

ดูสินค้าระบบเสียง www.siamsoundstore.com

บทความโดย – เอกพัฒน์ มั่นคง

Share this post